عنوان فارسي: چيستي دهر و سرمد و نسبت آن دو با زمان (عنوان عربي: ماهية الدهر والسرمد ووجه نسبتهما بالزمان)

    —         —    

ارتباط با ما     —     لیست پایان‌نامه‌ها

... دانلود ...

بخشی از متن عنوان فارسي: چيستي دهر و سرمد و نسبت آن دو با زمان (عنوان عربي: ماهية الدهر والسرمد ووجه نسبتهما بالزمان) :


سال انتشار : 1394

نام کنفرانس، همایش یا نشریه : آموزه هاي فلسفه اسلامي

تعداد صفحات :27

چکیده فارسی:برخی فیلسوفان مسلمان دهر و سرمد را در مقابل زمان به کار برده اند. فلاسفه گاه در عباراتی مجمل که قابلیت حمل به جوانب مختلف را دارد، این دو اصطلاح را توضیح داده اند. از این رو، تفاسیر و تبیین هایی متفاوت درباره سرمد، دهر و زمان گفته شده است. دهر و سرمد و نسبت این دو با زمان، یا به عبارت دیگر چگونگی تبیین عوالم هستی در قیاس با زمان، همواره در معرض چالش و تصادم آرای اندیشمندان مختلف اسلامی بوده است. در میان فلاسفه اسلامی ابن سینا و خصوصا میرداماد سعی در تبیینی جامع در رابطه با دهر و سرمد و زمان و نسبت آن ها با هم داشته و این سه را سه وعاء وجودی متمایز که حاصل نسبت های ثابت به متغیر و ثابت به ثابت است، معرفی کرده اند. در مقابلِ آن ها فخر رازی به تبعِ افلاطون، زمان را جوهری باقی می داند که اگر مقارن امور حادث قرار نگیرد، دوام بدون تغیر احوال خواهد بود که همان دهر و سرمد است و اگر مقارن حدوث امور حادث قرار گیرد به سبب حصول این حوادث و تغیر در نسب این اشیا زمان حاصل می شود. ابوالبرکات نیز با معرفی زمان به مقدار وجود و زمانمند دانستن هر موجودی، به نحوی در پی تبیین دهر و سرمد به شیوه ای زمانمند است. برخی متکلمان نیز دهر وسرمد را زمان موهوم دانسته اند. این مقاله در پی بررسی این منظرهای متفاوت است. چکیده عربی:لقد استعمل عدد من الفلاسفه المسلمین الدهر والسرمد مقابل الزمان. لقد أوضح الفلاسفه هذین المصطلحین فی عبارات یمکن حملها علی المعانی المختلفه. لذلك برزت وحصلت تفاسیر وتبیینات عدّه حول الدهر والسرمد والزمان. لا شكّ فی أنّ بیان نسبه الدهر والسرمد بالزمان أو بعباره أخری بیان کیفیه عوالم الکون بالنسبه إلی الزمان لا زال کان موضع النقاش ومعرکه الآراء بین الفلاسفه الإسلامیین من مختلف المذاهب الفکریه والدینیه. وفی هذا المجال من بین الفلاسفه المسلمین هما ابن سینا ومیرداماد اللذان عرضا بحثًا جامعًا وتامًّا حول الدهر والسرمد والزمان ونسبه بعضها مع الآخر ونسبه کلّ منها کثلاثه أوعیه وجودیه للکون والتی ناجمه عن نسب الثابت بالمتغیر والثابت بالثابت. ولکن فی مقابل هلاء الفلاسفه، فخر الدین الرازی، تبعًا لأفلاطون، یری أنّ الزمان جوهر باق وإذا وقع مقارنًا للأمور الحادثه یکون دوامًا دون تغییر الأحوال وهذا هو الدهر والسرمد وإذا وقع مقارنًا لحدوث الأمور الحادثه یکون الزمان وهذا بسبب حصول هذه الأمور الحادثه والتغییر فی نسب الأشیاء. وأمّا أبو البرکات ضمن تعریف الزمان بمقدار الوجود وکون کلّ موجود زمانیا سعی وحاول لتعریف الدهر والسرمد بأسلوب زمانی. والجدیر بالذکر أنّ عددًا من الحکماء ذهبوا إلی کون الدهر والسرمد زمانًا موهومًا. الدراسه الحالیه تطرّقت إلی مناقشه هذه الآراء المختلفه.
كلید واژه: کلیدواژه فارسی: دهر، سرمد، زمان، میرداماد، ابن سینا (کلیدواژه عربی: الدهر، السرمد، الزمان، میرداماد، ابن سینا)

لینک کمکی